| LUTY 2026 Minęła właśnie kolejna rocznica zakończenia powstania wielkopolskiego – insurekcji zupełnie wyjątkowej, bo zwycięskiej. Jej bohaterowie przez długie lata nie mogli liczyć na należne im upamiętnienie. Musiało minąć niemal sto lat, by w Poznaniu rozpoczęto budowę muzeum godnego ich dokonań. Być może przyjdzie też czas na odtworzenie pomnika, który sami wznieśli – Powstańczej Piety na cmentarzu górczyńskim. TEKST: DR PAWEŁ CIELICZKO | ZDJĘCIA: DOMENA PUBLICZNA POWSTAŃCY POWSTAŃCOM Wielkopolanie słyną z oszczędności; nie szafowali także krwią swoich synów i przez całe stulecie przygotowywali się do powstania. Gdy uznali, że są gotowi i nadszedł właściwy czas, w ciągu kilku tygodni, nie czekając na niczyją pomoc, zrzucili pruskie jarzmo. Dwadzieścia lat niepodległości okazało się okresem zbyt krótkim, by w Poznaniu wzniesiono godny pomnik upamiętniający bohaterów grudniowej insurekcji. Powstańcy pamiętali jednak o tych, którzy stracili życie na poznańskich ulicach, i zbudowali im niezwykłe mauzoleum – Powstańczą Pietę. Pomnik Powstańców Wielkopolskich odsłonięto w 1924 roku, w centralnej części cmentarza górczyńskiego, lecz decyzja o jego wzniesieniu zapadła, gdy jeszcze trwały powstańcze walki. Podjął ją proboszcz miejscowej parafii, ks. Kazimierz Maliński, który najważniejszą kwaterę cmentarza postanowił przeznaczyć na miejsce wiecznego spoczynku Franciszka Ratajczaka – pierwszego powstańca poległego w Poznaniu. Jego pogrzeb stał się wielką manifestacją patriotyczną, a towarzysze broni zapowiedzieli, że nad jego grobem stanie pomnik poświęcony wszystkim poległym. POWSTAŃCZA PIETA Pomnik Powstańców Wielkopolskich na cmentarzu górczyńskim (1924–1940) fot. domena publiczna
RkJQdWJsaXNoZXIy NzIxMjcz