SUKCES PO POZNAŃSKU 11/2026

WYDAWCA: Grupa MTP ul. Głogowska 10, 60-734 Poznań, NIP: 777-00-00-488 REDAKTOR NACZELNA: Monika Kanigowska, monika.kanigowska@grupamtp.pl, tel. 788 782 247 ADRES REDAKCJI: ul. Głogowska 10, 60-734 Poznań MAIL: redakcja@sukcespopoznansku.pl www.sukcespopoznansku.pl WSTĘP | 3 REDAKCJA: Elżbieta Podolska, Juliusz Podolski, Anna Gidaszewska, Ewa Gosiewska, Dawid Tatarkiewicz, Paweł Cieliczko, Anna Kowalska, Elżbieta Ignacionek, Weronika Maria Rogowska, Marta Maj, Edyta Jagodzińska-Pawluk SPRZEDAŻ I PROMOCJA: reklama@sukcespopoznansku.pl Agnieszka Jakubik tel. 539 777 544 Adrianna Jaraczewska tel. 691 021 320 Małgorzata Siedlar-Pałac tel. 735 274 699 SKŁAD: Wydawnictwo Inwestor www.wydawnictwoinwestor.pl KOREKTA: Elżbieta Ignacionek ZDJĘCIE NA OKŁADCE: Piotr Pasieczny Fotobueno DRUK: GRUPA INTROMAX Kraków RPR: 3781 Wszystkie materiały są objęte prawem autorskim. Przedruki i wykorzystanie materiałów wyłącznie za zgodą redakcji. Redakcja zastrzega sobie prawo do skracania tekstów i zmiany tytułów nadesłanych materiałów. Redakcja nie odpowiada za treść reklam i materiałów promocyjnych. Zmiana czasu za nami, dzień kończy się zdecydowanie za szybko, a listopad próbuje nam wmówić, że najlepszym planem na wieczór jest koc, herbata i kanapa. Nic z tych rzeczy! W Poznaniu i Wielkopolsce wciąż sporo się dzieje, ciekawych ludzi nie brakuje, a pomysłów na spędzanie czasu jest więcej, niż mogłoby się wydawać. W najnowszym „Sukcesie po poznańsku” udowadniamy, że jesień wcale nie musi oznaczać nudy, a inspiracje można znaleźć tuż za rogiem. Tematem okładkowym jest tym razem uśmiech, a dokładniej – holistyczne podejście do zdrowia i estetyki jamy ustnej. Rozmawiamy z zespołem Stankowscy & Białach o nowoczesnej stomatologii, która nie ogranicza się do leczenia pojedynczych problemów, ale patrzy na pacjenta całościowo. Bo piękny uśmiech to nie tylko kwestia wyglądu, lecz także zdrowia, dobrego samopoczucia i pewności siebie. W listopadzie na wielkopolskich stołach rządzą niezmiennie kaczka i gęś. Która z nich ma więcej kulinarnych atutów? Jak je przygotować i czym się różnią? Zapraszamy do smakowitego pojedynku, który może stać się inspiracją do zaplanowania niejednego jesiennego lub świątecznego obiadu. W tym numerze spotkają Państwo wielu ciekawych ludzi i poznają inicjatywy, które pokazują, jak różnorodne i pełne pasji jest nasze miasto. Zajrzymy do Muzeum Historii Ubioru, gdzie moda staje się opowieścią o minionych epokach, stylu i obyczajach. Poznamy Paranormalsów i ich działania na rzecz integracji, sportu i wspólnego odkrywania świata bez ograniczeń. Porozmawiamy też z Markiem Proboszem o wolności i odwadze, a z Marcelem Lelo o przełamywaniu stereotypów, sztuce i równości. Nie zabraknie również lokalnych przedsiębiorców, ludzi kultury, edukacji i społeczników, którzy każdego dnia dokładają swoją cegiełkę do budowania wyjątkowego charakteru Poznania. W dziale „Z sukcesem” przyglądamy się firmom, które swoją pozycję budują konsekwentnie, łącząc doświadczenie z otwartością na zmiany. Poznajemy HEDO – firmę, w której rodzinne doświadczenie i wiedza zdobywana przez lata spotykają się z nowoczesnymi technologiami oraz odważnym podejściem do realizacji. Z kolei Ptak Nieruchomości to historia trzech dekad obecności na rynku i budowania relacji opartych na zaufaniu. Sprawdzimy też, dlaczego lokalność coraz częściej trafia także do restauracyjnych szklanek. Wybierzemy się też w podróż po Wielkopolsce i przyjrzymy się miejscom oraz historiom, które być może mijamy na co dzień, nie znając ich tajemnic. A na deser – garść kulturalnych zapowiedzi i relacji z wydarzeń, które ożywiają nasze miasto. Życzę Państwu przyjemnej lektury, wielu inspirujących odkryć i jak najwięcej powodów do uśmiechu – nie tylko podczas listopadowych dni! Monika Kanigowska redaktor naczelna

4 | SPIS TREŚCI www.sukcespopoznansku.pl ZDJĘCIE NA OKŁADCE: PIOTR PASIECZNY 5 | Tomasz Tomkowiak: Kobiety bez granic ZAPOWIEDZI 8 | Ale Kino! Festival – zobacz więcej niż film 10 | British Film Festival 2026 12 | Jarmark Świąteczny na Targach powraca! Ponad pięć tygodni świątecznych atrakcji 14 | Wilki mistycznie – trasa z okazji 35-lecia zespołu 14 | MADE FOR Restaurant – THINK BIG, MAKE BIG PROFIT 16 | Targi, które napędzają Poznań NA OKŁADCE 18 | Stankowscy & Białach: Holistyczne podejście do uśmiechu w standardzie premium WARTE POZNANIA 24 | Historyczna podróż przez Owińska dobiega końca 26 | Poznań ma swoich mistrzów, warto odkryć ich na nowo Z SUKCESEM 30 | HEDO: Rodzinna tradycja, nowoczesne podejście 32 | Ptak Nieruchomości: Trzy dekady budowania zaufania 36 | Aquanet: Kranówka jako marka? Najlepsze adresy coraz częściej stawiają na lokalność także w szklance GŁOS BIZNESU 40 | KIDP: Podatki zaczynają się wcześniej niż w księgowości TWÓJ STYL Z POSNANIA EDUKACJA 44 | Nauczyciel roku spod Poznania pokazuje uczniom, że nauka to coś więcej niż podręcznik ROZWÓJ OSOBISTY 48 | Wysoka wrażliwość a stres – dlaczego każdy reaguje inaczej? POZIOM WYŻEJ 52 | Paranormalsi – pełnia życia bez ograniczeń. O integracji, sporcie i książkach, które łączą ludzi 54 | Muzeum Historii Ubioru 58 | Miałem farta. Marcel Lelo o koronie równości, hiv, sztuce i przełamywaniu stereotypów A TO CIEKAWE! 62 | Zakręty, które mijamy codziennie 66 | Zanim wynaleziono kaloryfery... SMACZNEGO 70 | Kaczka versus gęś W NATURZE POZNANIA 74 | Świat pełen rumieńców W PODRÓŻY 76 | Wuchta wrażeń w Wielkopolsce MAM BZIKA, BO… 80 | Bzik, paska, zbieractwo, kolekcje Z KULTURĄ 84 | Marek Probosz: wolność i odwaga to moje życiowe motto 88 | Książkę można zjeść i wypić. Fascynujący świat liberatury 92 | „Czas na Teatr” po raz piąty W OBIEKTYWIE 94 | BUY POLAND 2026. Wielkopolska zaprezentowała swój turystyczny potencjał 96 | PyrCaster 2026 – spotkanie ludzi, których łączy pasja do podcastów 97 | KODO otwiera showroom w Poznaniu 98 | Posnania świętuje 10-lecie

| LISTOPAD 2026 Z SUKCESEM | 7

| LISTOPAD 2026 8 | ZAPOWIEDZI Ale Kino! to nie tylko festiwal filmowy, to wspólne doświadczenie, którego centrum stanowi film, ale którego siła rodzi się także ze spotkania. Ze spotkania z drugim człowiekiem, z nowymi perspektywami i z emocjami, które dzielimy z innymi. Kolejna edycja w dniach 22-29.11.2026. TEKST I ZDJĘCIE: MATERIAŁY PRASOWE ALE KINO FESTIVAL ALE KINO! FESTIVAL ZOBACZ WIĘCEJ NIŻ FILM Młodą widownię traktujemy jako partnerów i współtwórców festiwalowej narracji. Festiwal jest przestrzenią, w której młodzi ludzie mogą rozwijać własne spojrzenie na kino, wyrażać opinie i mieć realny wpływ na jego kształt. W dzień otwarcia Festiwalu zaprezentujemy zestaw filmów krótkometrażowych wybranych przez uczestników warsztatów Ale Kino! Klub (11-13 lat). Swoje ulubione tytuły zaopiniuje również Młoda Rada Programowa, tworzona przez osoby w wieku 16-18 lat. Jej głos stał się ważnym elementem procesu selekcji, uwzględniającym perspektywę samych młodych widzów i ich sposób odbierania współczesnego kina. O FESTIWALOWYCH SEANSACH Program Festiwalu został zaprojektowany tak, aby każdy mógł znaleźć własną drogę przez ponad sto projekcji i wydarzeń towarzyszących. Różnorodne ścieżki programowe pomagają odnaleźć propozycje odpowiadające różnym zainteresowaniom i wrażliwościom. Każdy seans jest zaproszeniem do głębszego spotkania z filmem. Projekcje poprzedzają krótkie wprowadzenia, które pomagają młodym widzom oraz ich bliskim zwrócić uwagę na konteksty, tematy oraz filmowe środki wyrazu. Ważną częścią festiwalowego doświadczenia są również rozmowy po pokazach, spotkania z twórcami i twórczyniami, ekspertami i gośćmi specjalnymi, które pozwalają spojrzeć na filmy z różnych perspektyw i podzielić się własnymi refleksjami. Program Ale Kino! obejmuje propozycje dla różnych grup odbiorców, zarówno dla rodzin z dziećmi, szkół, jak i dla widowni indywidualnej – młodzieżowej i dorosłej. Wśród nich znajdują się weekendowe seanse familijne, pokazy przyjazne sensorycznie dla najmłodszych widzów i widzek, przeglądy kina gatunkowego (m.in. anime czy filmy świąteczne, filmy o tematyce sportowej), a także najnowsze ekranizacje popularnych książek prezentowane w ramach sekcji Książka w kinie, realizowanej we współpracy z wydawnictwami. Zapraszamy także na nową odsłonę klasyki kina – Młodą Klasykę, którą od zeszłego roku programujemy we współpracy z FINĄ i która jest doskonałą okazją na międzypokoleniowy seans. Wyjątkowym elementem programu są także Sekretne pokazy, czyli seanse-niespodzianki organizowane w nieoczywistych przestrzeniach, które zachęcają do odkrywania kina poza tradycyjną salą projekcyjną. z Więcej na: www.alekino.com

| LISTOPAD 2026 10 | ZAPOWIEDZI Trzecia edycja British Film Festival odbędzie się w Poznaniu w dniach 10–15 listopada 2026 roku. W programie znalazło się 85 filmów i 160 seansów: od najgłośniejszych premier i klasyki brytyjskiego kina, przez retrospektywy Stephena Daldry’ego, Petera Greenawaya i Alana Rickmana, po kino społeczne, horrory i pokazy w nieoczywistych przestrzeniach miasta. Do Poznania przyjadą Stephen Daldry i Peter Greenaway. TEKST I ZDJĘCIA: MATERIAŁY PRASOWE ESTRADA POZNAŃSKA BRITISH FILM FESTIVAL 2026 „God Save the United Kingdom of Cinema!” – pod tym hasłem British Film Festival po raz trzeci zaprosi widzów do odkrywania kina Zjednoczonego Królestwa. Program obejmuje filmy z różnych epok i gatunków, przygląda się brytyjskiej kulturze, historii i społecznym podziałom, a także podejmuje temat kolonialnego dziedzictwa. Pokazy odbędą się w Kinie Muza, Kinie Pałacowym i Kinie Rialto, a także w nietypowych lokalizacjach w ramach sekcji OUTSIDE THE BOX. FIRST THINGS FIRST – PREMIERY I PRZEDPREMIEROWE POKAZY Wśród najważniejszych tytułów znalazł się „Ostatni Hamlet” („Elsinore”) Simona Stone’a z Andrew Scottem i Olivią Colman. Film, który otworzył tegoroczny BFI London Film Festival, przygląda się aktorowi Ianowi Charlesonowi, który przygotowuje się do zagrania Hamleta, mierząc się jednocześnie z chorobą i społecznym piętnem AIDS. W tej sekcji po raz pierwszy w historii festiwalu odbędzie się Plebiscyt Publiczności. Widzowie zagłosują na filmy z FIRST THINGS FIRST, a wybrany tytuł otrzyma honorową Nagrodę Publiczności. RETROSPEKTYWY Jednym z najważniejszych punktów tegorocznego programu będą retrospektywy poświęcone trzem wybitnym postaciom brytyjskiego kina. Stephen Daldry, reżyser „Billy’ego Elliota”, „Godzin” i „Lektora”, przyjedzie osobiście do Poznania i spotka się z publicznością po pokazach swoich filmów. Retrospektywa pokaże różnorodność jego twórczości, obejmującej kino, teatr i telewizję. W programie znalazły się również „Strasznie głośno, niesamowicie blisko”, „Śmieć” oraz zapis spektaklu „National Theatre Live: Audiencja”. Drugim reżyserem jest Peter Greenaway – jeden z najbardziej rozpoznawalnych i niekonwencjonalnych autorów brytyjskiego kina. Greenaway również przyjedzie do Poznania. Widzowie będą mogli zobaczyć między innymi „Kontrakt rysownika”, „Wyliczankę”, „Pillow Book”, „Kucharza, złodzieja, jego żonę i jej kochanka”, „Dzieciątko z Mâcon” oraz „Zet i dwa zera”. Trzecia retrospektywa poświęcona została Alanowi Rickmanowi w 10. rocznicę śmierci i 80. rocznicę urodzin. W programie znalazły się między innymi „Głęboko, prawdziwie, do szaleństwa”, „Close My Eyes”, „Robin Hood: Książę złodziei”, „Rozważna i romantyczna”, „Blow Dry”, „Snow Cake” oraz „Odrobina chaosu”. Peter Greenaway Alan Rickman Stephen Daldry

| LISTOPAD 2026 ZAPOWIEDZI | 11 Retrospektywę uzupełni seans kultowej komedii romantycznej „To właśnie miłość” organizowany we współpracy z MINI Inchcape Poznań. Film zostanie zaprezentowany w nieoczywistej, pozakinowej przestrzeni eN Studios w specjalnej, świątecznej odsłonie. Widzów otoczą ciepłe światła, choinki i lampiony i dużo niespodzianek. MIND THE GAP – SPOŁECZNE PĘKNIĘCIA I DOŚWIADCZENIA MNIEJSZOŚCI To spojrzenie na brytyjskie kino społeczne, które opowiada o nierównościach, klasie, migracji, tożsamości i doświadczeniach mniejszości. Tegorocznym motywem przewodnim sekcji jest kolor. Wśród prezentowanych filmów znalazły się „Pressure” Horace’a Ové, „Bhaji on the Beach” Gurindera Chadha, „Mangrove” Steve’a McQueena, „Wojny domowe” („East Is East”) Damiena O’Donnella oraz „Limbo” Bena Sharrocka. COMMONWEALTH – KOLONIALNE DZIEDZICTWO Historia imperium brytyjskiego oraz konsekwencje kolonializmu, które pozostają widoczne także we współczesnym świecie. Filmy pokazują przemoc, wyzysk i relacje władzy, a także ich długofalowe skutki. W programie znalazły się między innymi „W imię ojca” Jima Sheridana, „Rabbit-Proof Fence” Phillipa Noyce’a, „Burn!” Gilla Pontecorvo oraz „Czarny narcyz” Michaela Powella i Emerica Pressburgera. FIVE O’CLOCK – KLASYKA BRYTYJSKIEGO KINA FIVE O’CLOCK, sekcja współtworzona z British Film Institute, zaprasza do odkrywania klasyki brytyjskiego kina. To powrót do filmów, które na trwałe zapisały się w historii kinematografii. W programie znalazły się między innymi „Niedobra pani” („The Wicked Lady”), „Szlachectwo zobowiązuje” („Kind Hearts and Coronets”), „Przekleństwo Frankensteina” („The Curse of Frankenstein”) oraz „Okruchy dnia” („The Remains of the Day”). W tym roku sekcja jest hołdem złożonym czterem najważniejszym studiom brytyjskim: Gainsborough Pictures, Ealing Studios, Hammer Film Productions oraz Merchant Ivory. BLOODY HELL! – BRYTYJSKIE KINO GATUNKOWE BEZ DOBRYCH MANIER To sekcja dla widzów, którzy lubią kino wymykające się konwencjom. Horrory, groteska, czarny humor i niepokorne filmy gatunkowe tworzą program, w którym brytyjska wyobraźnia pokazuje swoje mroczniejsze oblicze. Sekcja powstaje we współpracy z Octopus Film Festival. Wśród tytułów znalazły się „Pogromca czarownic” („Matthew Hopkins: Witchfinder General”), „Buty nieboszczyka” („Dead Man’s Shoes”), „Wysyp żywych trupów” („Shaun of the Dead”), „Gothic”, „Hellraiser: Wysłannik piekieł” oraz „Skowyt 4: Koszmar nocny”, który w ramach projektu VHS Hell przeczytany zostanie na żywo przez improwizującego lektora. NEVER GROW UP – KINO DLA MŁODSZYCH WIDZÓW British Film Festival nie zapomina o najmłodszej publiczności. Sekcja NEVER GROW UP obejmuje filmy, które zapraszają do wspólnego oglądania, przygód i odkrywania niezwykłych światów. W programie znalazły się „Opowieści z Narnii: Lew, czarownica i stara szafa”, „Out There”, „Baranek Shaun i kudłata bestia” oraz „Drzewo magii”. BBC STUDIOS PONOWNIE NA BRITISH FILM FESTIVAL British Film Festival kontynuuje współpracę z BBC Studios. Tegoroczny program obejmuje trzy propozycje pokazujące różnorodność brytyjskiej telewizji – od kryminalnych zagadek inspirowanych twórczością Agathy Christie, przez animację dla najmłodszych, po dokument o kulisach powstawania jednego z najważniejszych seriali przyrodniczych w historii BBC. OUTSIDE THE BOX – KINO WYCHODZI POZA SALĘ OUTSIDE THE BOX to jedna z najbardziej charakterystycznych sekcji festiwalu. W jej ramach projekcje przenoszą się do nietypowych przestrzeni Poznania, a miejsce seansu staje się częścią filmowego doświadczenia. W tegorocznym programie znalazły się pokazy w takich lokalizacjach jak Pływalnia Miejska Grunwald, budynek Poczty Polskiej, siłownia BodyLab w dawnej przestrzeni Eskulapa oraz Collegium Maius. HIGH SEASON – NAJGŁOŚNIEJSZE TYTUŁY SEZONU Program festiwalu uzupełnia HIGH SEASON – sekcja poświęcona głośnym filmom bieżącego sezonu, które warto zobaczyć na dużym ekranie. Wśród tytułów znalazły się „Hamnet” Chloé Zhao, „M jak Mabel” („H Is for Hawk”) Philippy Lowthorpe, „Rozważna i romantyczna” Georgii Oakley, „Pillion” Harry’ego Lightona, „Ścieżki życia” („The Salt Path”), „Dobry chłopiec” Jana Komasy, „Zgiń, kochanie” Lynne Ramsay, „28 lat później – część 2: Świątynia kości”, „Testament Ann Lee” oraz „The Ballad of Wallis Island”. z Szczegóły dostępne na: www.britishfilmfestival.pl/

| LISTOPAD 2026 12 | ZAPOWIEDZI Wielkimi krokami zbliża się jeden z najbardziej wyczekiwanych momentów w roku. Już od 14 listopada Międzynarodowe Targi Poznańskie ponownie wypełnią się blaskiem tysięcy światełek, zapachem zimowych przysmaków i dźwiękami świątecznych melodii. Wszystko za sprawą Jarmarku Świątecznego na Targach, który potrwa aż do 20 grudnia. Przez ponad pięć tygodni mieszkańcy Poznania i turyści będą mogli cieszyć się wyjątkową atmosferą zbliżających się świąt. TEKST: WOJCIECH KOLIKOW | ZDJĘCIE: FOTOBUENO JARMARK ŚWIĄTECZNY NA TARGACH POWRACA! PONAD PIĘĆ TYGODNI ŚWIĄTECZNYCH ATRAKCJI Jarmark Świąteczny na Targach od lat przyciąga odwiedzających niepowtarzalną atmosferą i różnorodnością atrakcji. To przestrzeń, w której tradycyjne świąteczne zwyczaje spotykają się z rozrywką, a zwykły zimowy spacer może zamienić się w pełne wrażeń popołudnie. Niezależnie od tego, czy ktoś planuje rodzinne wyjście, spotkanie z przyjaciółmi, czy po prostu chce spędzić czas w wyjątkowej, świątecznej atmosferze, każdy znajdzie tu coś dla siebie. Wśród największych atrakcji Jarmarku nie zabraknie charakterystycznego Młyńskiego Koła, z którego rozpościera się widok na rozświetloną panoramę Poznania, a także imponującej, 16-metrowej choinki, która dodatkowo podkreśli wyjątkową, świąteczną atmosferę wydarzenia. Na odwiedzających czekać będą również autodrom, emocjonujący Booster oraz karuzele, które dostarczą niezapomnianych wrażeń zarówno najmłodszym, jak i nieco starszym gościom. Jednym z nieodłącznych elementów są także klimatyczne stoiska, pełne świątecznych dekoracji, rękodzieła i pomysłów na upominki dla najbliższych. Równie ważnym elementem wydarzenia jest bogata oferta gastronomiczna. Aromatyczne potrawy, rozgrzewające napoje i słodkie przysmaki sprawią, że wizyta na jarmarku stanie się prawdziwą ucztą dla zmysłów. Ważną częścią tegorocznego Jarmarku będzie bogaty program artystyczny, który wprowadzi odwiedzających w atmosferę nadchodzących świąt. Na scenie wystąpią wokaliści i zespoły muzyczne, a w ich repertuarze nie zabraknie tradycyjnych kolęd oraz popularnych świątecznych utworów. Miłośnicy bardziej współczesnych brzmień również znajdą coś dla siebie. W programie przewidziano sety DJ-skie oraz silent disco, które urozmaicą muzyczną ofertę wydarzenia. Wydarzenie co roku oferuje również szereg atrakcji, które pozwalają spędzić czas w wyjątkowej scenerii. Rozświetlone alejki, efektowne dekoracje i miejsca stworzone z myślą o pamiątkowych fotografiach sprawiają, że świąteczny klimat można poczuć tu niemal na każdym kroku. A to jeszcze nie wszystko! Organizatorzy przygotowali również wiele niespodzianek, które będą odkrywać w kolejnych tygodniach. Warto więc śledzić aktualności, aby być na bieżąco z najnowszymi informacjami o tegorocznym Jarmarku. z

| LISTOPAD 2026 14 | ZAPOWIEDZI WILKI MISTYCZNIE – trasa z okazji 35-lecia zespołu Zimą świat zwalnia. Cienie stają się dłuższe, myśli głębsze, a dźwięki – bardziej przejmujące. To czas, kiedy łatwiej usłyszeć szept duszy i zajrzeć w te jej przestrzenie, które na co dzień pozostają ukryte. Z takim właśnie duchem zapraszamy Was na Wilki Mistycznie – wyjątkową, intymną trasę koncertową, inną niż wszystkie. Zagramy dla Was elektrycznie, w starannie wybranych salach, piosenki, które zazwyczaj ukrywają się w cieniu naszych hitów. Niektórych z nich nie słyszeliście nigdy na żywo. To również nasza urodzinowa podróż – 35 lat wspólnych przeżyć, wzruszeń, szaleństw i tajemnic. Chcemy je Wam opowiedzieć raz jeszcze – inaczej. Cicho. Głębiej. Bardziej osobiście. Przyjdźcie. Usiądźcie z nami przy tym ognisku na białej skale. Trasa WILKI MISTYCZNIE: 1.12.2026 – Białystok | Filharmonia Podlaska 2.12.2026 – Łódź | Filharmonia Łódzka 4.12.2026 – Bielsko-Biała | Cavatina Hall 6.12.2026 – Wrocław | Hala Orion 9.12.2026 – Poznań | Aula UAM Otwarcie drzwi: godz. 19:00, początek koncertów: godz. 20:00 Bilety i informacje: www.wilkimistycznie.pl MADE FOR Restaurant – THINK BIG, MAKE BIG PROFIT Startuje Wielka Grywalizacja w polskiej gastronomii. To czas na BIG PICTURE, rachunek sumienia i biznesowy BIG ReFresh polskich restauracji zebrany w Mapę Generowania Zysków. • Konferencja MADE FOR Restaurant, BIG PICTURE • Termin: 17 listopada 2026 r. • Miejsce konferencji: Andersia Hotel & SPA Poznań, a member of Radisson Individuals Jak zwiększyć rentowność restauracji, przyciągnąć gości i wykorzystać nowe technologie w gastronomii? Odpowiedzi na te pytania przyniesie jesienna edycja konferencji MADE FOR Restaurant, która odbędzie się 17 listopada 2026 roku w Andersia Hotel & SPA w Poznaniu. Tegoroczne hasło THINK BIG zachęca restauratorów do wychodzenia poza utarte schematy i poszukiwania nowych dróg rozwoju. W programie znalazły się wystąpienia ekspertów, debaty, warsztaty i spotkania networkingowe. Uczestnicy poznają m.in. wyniki najnowszego raportu o polskiej gastronomii, dowiedzą się, jak wykorzystywać sztuczną inteligencję, delivery i e-commerce w prowadzeniu lokalu oraz jak budować skuteczne strategie biznesowe. Gościem specjalnym będzie Carl Orsbourn, który przybliży amerykańskie doświadczenia w zakresie nowych technologii i automatyzacji restauracji. Nie zabraknie również kulinarnych inspiracji i pokazów ART DINING. Konferencja skierowana jest do właścicieli i pracowników lokali gastronomicznych, firm cateringowych oraz hoteli. Dla tej grupy udział jest bezpłatny, wymagana jest jednak wcześniejsza rejestracja. Liczba miejsc jest ograniczona. www.madeforrestaurant.pl/madeforrestaurant-poznan-2026/

| LISTOPAD 2026 ZAPOWIEDZI | 15

| LISTOPAD 2026 16 | WARTE POZNANIA Grupa MTP to znacznie więcej niż przestrzeń wystawiennicza. To miejsce spotkań przedsiębiorców, ekspertów, pasjonatów i mieszkańców, a organizowane tu wydarzenia mają wpływ na gospodarkę, turystykę i codzienny rytm Poznania. Przed spółką kolejne ambitne wyzwania: rozwój kongresów, współpraca z zagranicznymi partnerami i przygotowania do wydarzeń o światowej randze. O tym, jak łączyć biznesową skuteczność z otwartością na miasto i jego mieszkańców, rozmawiamy z Marcinem Bilikiem, prezesem zarządu Grupy MTP. ROZMAWIA: KAROL KAŃSKI | ZDJĘCIE: JAKUB GĄSIOROWSKI TARGI, KTÓRE NAPĘDZAJĄ POZNAŃ | MATERIAŁ PROMOCYJNY Dołączył Pan do Grupy MTP w 2024 roku, a od lipca kieruje Pan spółką jako prezes. Co przez ten czas udało się zmienić i w jakiej kondycji jest dziś firma? Marcin Bilik: Przede wszystkim konsekwentnie pracowaliśmy nad wzmocnieniem kondycji finansowej i operacyjnej Grupy MTP. To efekt zaangażowania całego zespołu, większej dyscypliny finansowej, regularnej analizy wyników oraz lepszego powiązania kosztów z realizacją celów przychodowych. Dziś spółka jest stabilna finansowo. Jednocześnie rozwijamy działalność i umacniamy pozycję lidera polskiego rynku wystawienniczego oraz jednego z istotnych graczy branży MICE w tej części Europy. Stabilne fundamenty to jednak dopiero początek. W jakim kierunku chce Pan rozwijać Grupę MTP? Naszym priorytetem jest zrównoważony wzrost: zwiększanie przychodów, rozwój własnych wydarzeń, pozyskiwanie nowych projektów i budowanie między-

| LISTOPAD 2026 WARTE POZNANIA | 17 narodowych partnerstw. Dobrym przykładem jest Progetto Fuoco Poland, które przygotujemy we współpracy z organizatorami targów w Weronie. Chcemy rozwijać kolejne przedsięwzięcia, korzystając z doświadczenia uznanych partnerów zagranicznych. Równolegle inwestujemy w segment kongresów i wydarzeń międzynarodowych, modernizację infrastruktury oraz lepsze wykorzystanie naszych przestrzeni przez cały rok. Zależy nam, by tereny targowe żyły nie tylko w dniach największych imprez. Analizujemy więc również pomysły, które mogłyby zwiększyć ich atrakcyjność poza głównym kalendarzem wydarzeń. Targi są mocno zakorzenione w Poznaniu. Coraz częściej mówi się też o potrzebie tworzenia wydarzeń bliskich mieszkańcom. Jak znaleźć równowagę między międzynarodowym biznesem a lokalnym charakterem tego miejsca? Siłą Poznania jest właśnie to, że potrafi łączyć różne światy. Z jednej strony przyciąga międzynarodowe firmy, ekspertów i uczestników kongresów, z drugiej pozostaje miastem, w którym Targi od pokoleń są częścią lokalnej tożsamości. Chcemy rozwijać działalność biznesową, ale nie zapominamy, że tereny targowe są również ważnym miejscem na mapie Poznania. To miejsce, w którym można poznać nowe produkty, zobaczyć ciekawe pomysły, spotkać ludzi o podobnych pasjach i po prostu spędzić czas. Ważne jest dla nas, by oferta była różnorodna i odpowiadała na potrzeby różnych grup odbiorców. Międzynarodowy kongres, specjalistyczne targi branżowe i wydarzenie otwarte dla mieszkańców mają odmienne cele, ale wszystkie mogą wzbogacać życie miasta. Jakie miejsce zajmują dziś kongresy i konferencje? Kongresy i konferencje są jednym z kluczowych filarów naszej działalności. Mają duży potencjał rozwoju, ponieważ wzmacniają międzynarodową rozpoznawalność Poznania, pozwalają rozwijać nasze kompetencje organizacyjne i przynoszą wymierne korzyści lokalnej gospodarce. Wygraliśmy już przetargi na organizację dużych międzynarodowych kongresów w latach 2028–2030 i staramy się o kolejne wydarzenia. Chcemy wzmocnić naszą pozycję w tym segmencie, dlatego pracujemy nad koncepcją funduszu wsparcia uczestników, który miałby powstać we współpracy z miastem i lokalną branżą hotelarską. Poznań ma wiele atutów: odpowiednią infrastrukturę, dobre zaplecze logistyczne i doświadczenie w organizacji złożonych przedsięwzięć. Nie bez znaczenia jest również współpraca z lokalnymi partnerami, którzy wspólnie tworzą ofertę miasta dla gości z kraju i zagranicy. W 2027 roku Poznań będzie gospodarzem Międzynarodowego Kongresu Astronautycznego (IAC). To wydarzenie, które przyciągnie uwagę całego świata. Co oznacza dla miasta i Grupy MTP? Kongres ten należy do najważniejszych wydarzeń w globalnym sektorze kosmicznym. W 2027 roku spodziewamy się w Poznaniu od 10 do 12 tysięcy naukowców, ekspertów oraz przedstawicieli organizacji i firm, takich jak NASA, ESA czy Boeing. Dla nas to wyjątkowa okazja, by zaprezentować możliwości Poznania międzynarodowej społeczności. Wybór miasta potwierdza, że dysponujemy infrastrukturą, zapleczem logistycznym i doświadczeniem pozwalającymi konkurować z największymi europejskimi ośrodkami. Duże targi i kongresy to nie tylko wydarzenia odbywające się na terenie MTP. Ich uczestnicy korzystają z hoteli, restauracji, transportu i wielu innych usług. Jak duży jest ich wpływ na lokalną gospodarkę? Bardzo istotny. Korzyści z wydarzeń organizowanych przez Grupę MTP odczuwają nie tylko wystawcy i uczestnicy, ale również liczne lokalne firmy. Zyskują hotele, restauracje, przewoźnicy, handel i przedsiębiorcy świadczący usługi na rzecz organizatorów oraz gości. Skalę tego wpływu pokazują między innymi raport Mastercard dotyczący Festiwalu Fantastyki Pyrkon oraz dane Poznańskiej Lokalnej Organizacji Turystycznej. Podczas wydarzenia IMPACT CEE w 2025 roku jednodniowe przychody poznańskich hoteli wyniosły 802 291 euro – niemal trzy i pół razy więcej niż średnia roczna. Wysokie obłożenie hoteli obserwujemy również podczas takich wydarzeń jak Pyrkon, ITM Industry Europe, BUDMA, MEBLE POLSKA czy DREMA. W czasie targów MEBLE POLSKA osiągnęło ono 99,1 proc., a podczas POLAGRA przekroczyło 95 proc. Te liczby pokazują, że targi i kongresy są ważnym elementem gospodarczego i turystycznego rozwoju Poznania. Każde duże wydarzenie oznacza nie tylko spotkania w halach targowych, lecz także dodatkowych gości w mieście, większy ruch w restauracjach i hotelach oraz nowe możliwości współpracy dla lokalnych przedsiębiorców. Właśnie dlatego rozwój Grupy MTP i rozwój Poznania są ze sobą tak mocno powiązane. z Od listopada będziemy realizować kampanię promocyjną, której celem jest zwiększenie świadomości Poznaniaków, w jaki sposób Targi oddziałują na Poznań, z jakimi korzyściami dla mieszkańców Poznania wiąże się działalność MTP. Tytuł kampanii to „Targi w sercu Poznania”.

| LISTOPAD 2026 18 | Z SUKCESEM | MATERIAŁ PROMOCYJNY Piękny uśmiech to nie tylko proste, białe zęby. To przede wszystkim zdrowie, prawidłowy zgryz i troska o to, by własne uzębienie służyło nam jak najdłużej. O tym, jak zmieniła się stomatologia, dlaczego leczenie warto zacząć od dokładnej diagnostyki i rozmowy z pacjentem oraz jak nowoczesne technologie pomagają poczuć się komfortowo u dentysty, rozmawiamy z właścicielami centrum stomatologii premium Stankowscy & Białach, które w tym roku świętuje swoje dwudziestolecie działalności w Poznaniu. ROZMAWIA: MONIKA KANIGOWSKA | ZDJĘCIA: PIOTR PASIECZNY FOTOBUENO STANKOWSCY & BIAŁACH HOLISTYCZNE PODEJŚCIE DO UŚMIECHU W STANDARDZIE PREMIUM

| LISTOPAD 2026 Z SUKCESEM | 19 Jak z perspektywy dwudziestu lat działalności oceniają Państwo zmiany, które zaszły w stomatologii? Co zmieniło się w samej branży, a co w Państwa centrum? Przemysław Stankowski: Przez te dwadzieścia lat zmieniło się właściwie wszystko. Medycyna bardzo poszła do przodu, a w stomatologii postęp jest szczególnie widoczny. Kiedy przypominamy sobie, jak wyglądało leczenie na początku naszej drogi zawodowej, mamy wrażenie, że dzieli nas od tamtych czasów przepaść. My i tak mieliśmy szczęście, że od początku pracowaliśmy np. z wykorzystaniem diagnostyki rentgenowskiej. Z czasem pojawiły się tomografie komputerowe, z których korzystamy już od szesnastu lat, a obecnie dysponujemy w naszym centrum stomatologii jednym z najbardziej zaawansowanych tomografów na świecie – modelem Carestream CS9600 – dostarcza on znacznie więcej precyzyjnych informacji, co przekłada się na jeszcze większą skuteczność zarówno diagnostyki, jak i późniejszego leczenia. Rozwinęła się również implantologia, między innymi dzięki cyfrowej nawigacji, która pozwala precyzyjniej planować i przeprowadzać zabiegi. To przekłada się na większą precyzję, przewidywalność leczenia i komfort pacjenta. Dorota Stankowska: Zmieniły się także materiały wykorzystywane w stomatologii. Ich jakość i skład są dziś zupełnie inne, co wpływa nie tylko na trwałość wypełnień, ale również na komfort leczenia oraz większą biozgodność z organizmem. Ogromny postęp dokonał się również w samych metodach leczenia. Wiele procedur można dziś przeprowadzić szybciej i w znacznie bardziej komfortowych warunkach. Dobrym przykładem są skanery wewnątrzustne, które zastąpiły tradycyjne wyciski. Dla wielu pacjentów pobieranie wycisków było nieprzyjemne, a teraz możemy pominąć ten etap i zeskanować jamę ustną za pomocą niewielkiej końcówki wyposażonej w kamerę. Jest to bardzo duże ułatwienie. Cały proces trwa około dwóch minut, a jego efekt to trójwymiarowy obraz, który możemy pokazać pacjentowi oraz analizować w programie komputerowym. Robert Białach: Ogromną zmianę widać również w ortodoncji. Kiedyś, gdy do gabinetu trafiał pacjent z krzywymi zębami, często po prostu zakładało się aparat i obserwowało efekty. Dziś dysponujemy znacznie szerszymi możliwościami diagnostycznymi. Mamy wspomniane już skanery wewnątrzustne, tomografię komputerową, a także skanery twarzy. Dzięki temu możemy lepiej zaplanować leczenie, ale również jeszcze przed jego rozpoczęciem zobrazować pacjentowi jego potencjalne efekty i to, jak może zmienić się jego uśmiech, a nawet rysy twarzy. Ortodoncja nie polega przecież wyłącznie na prostowaniu zębów. Zmienia się także sposób pracy szczęki i żuchwy, profil twarzy i jej proporcje. Szczególnie dobrze widać to u dzieci, których układ kostny wciąż się rozwija. Odpowiednio wcześnie rozpoczęte leczenie może pomóc między innymi w skorygowaniu cofniętej brody, poprawie profilu twarzy czy zmniejszeniu asymetrii. Dlatego tak ważna jest wczesna diagnostyka i obserwowanie rozwoju małego pacjenta. Jednym z wyróżników Państwa centrum jest kompleksowe podejście do pacjenta. W jednym miejscu można skorzystać z pomocy różnych ekspertów – od stomatologii zachowawczej, przez ortodoncję, aż po implantologię i chirurgię, a nawet fizjoterapię. DS: To jedna z najważniejszych rzeczy, które nas wyróżniają – patrzymy na pacjenta holistycznie i zajmujemy się nim od początku do końca leczenia. Mamy na miejscu zespół ekspertów i odpowiednie zaplecze technologiczne, dzięki czemu pacjent nie musi przemieszczać się między różnymi placówkami i samodzielnie koordynować ko-

| LISTOPAD 2026 20 | Z SUKCESEM lejnych konsultacji. Możemy wspólnie, w gronie lekarzy z różnych dziedzin, opracować jeden plan leczenia i konsekwentnie go realizować, konsultując się i wymieniając potrzebnymi informacjami na poszczególnych etapach. Pacjent ma lekarza prowadzącego, który czuwa nad całym procesem i współpracuje z pozostałymi ekspertami. Takie podejście pozwala nie tylko lepiej zaplanować leczenie, ale również dobrać możliwie najmniej inwazyjne rozwiązania. Dzięki wzajemnej współpracy możemy czasem uniknąć bardziej rozległych procedur, które w innych okolicznościach mogłyby okazać się konieczne. Szczególnie ważne jest dla nas zachowanie zdrowych tkanek zęba. To korzyść dla pacjenta zarówno pod względem komfortu, jak i bezpieczeństwa leczenia. Czy przez dwadzieścia lat zmienili się również pacjenci? Przychodzą dziś z innymi problemami niż kiedyś? PS: Rzeczywiście, widzimy pewną zmianę. Kiedyś znacznie częściej trafiali do nas pacjenci z bardzo zaawansowaną próchnicą. Dziś takich przypadków jest nieco mniej. Widzimy też mniej problemów związanych z chorobami przyzębia. To efekt tego, że pacjenci są bardziej świadomi, lepiej dbają o higienę jamy ustnej i coraz częściej korzystają z profilaktyki. Zmieniły się również możliwości leczenia. Mamy do dyspozycji nowoczesne narzędzia, w tym mikroskopy, które pozwalają lekarzowi pracować z dużą precyzją. Dzięki temu możemy dokładniej ocenić stan zęba i usuwać przede wszystkim zmienione chorobowo tkanki, oszczędzając te zdrowe. Dawniej przy głębokich ubytkach częściej dochodziło do sytuacji, w których konieczne było leczenie kanałowe. Dziś w wielu przypadkach możemy skutecznie leczyć ząb zachowawczo i odłożyć leczenie endodontyczne do momentu, gdy rzeczywiście stanie się ono niezbędne. To ważne, ponieważ naszym celem jest zachowanie naturalnego zęba w jak najlepszym stanie przez możliwie najdłuższy czas. Dziś leczenie zębów nie musi być nieprzyjemnym zabiegiem. DS: Zdecydowanie nie musi. O komfort pacjentów dbamy na różne sposoby i na wielu płaszczyznach, a istotnym wsparciem są dla nas nowoczesne technologie, które wykorzystujemy na różnych etapach, zarówno w ramach diagnostyki, jak i leczenia. Jednym z ważnych elementów jest samo znieczulenie. Korzystamy ze znieczulenia komputerowego The Wand, w którym specjalne urządzenie kontroluje tempo podawania środka znieczulającego. Płyn jest podawany powoli, co ogranicza nieprzyjemne uczucie rozpierania tkanek. Przed podaniem znieczulenia zawsze dodatkowo stosujemy żel znieczulający na dziąsło. Ma on różne smaki, między innymi malinowy czy jeżynowy. Pacjenci mają swoje ulubione warianty, a niektórzy wybierają nawet smak piña colady! Wykorzystujemy też np. jeden z najbardziej innowacyjnych laserów Waterlase przeznaczonych do praktyki stomatologicznej, dzięki któremu zabiegi są nieinwazyjne, a tkanki regenerują się znacznie szybciej. A czas leczenia? Czy zabiegi, które kiedyś wymagały kilku godzin, można dziś przeprowadzić szybciej? PS: To zależy od konkretnego przypadku. Niektóre procedury stały się sprawniejsze. Dobrym przykładem jest leczenie kanałowe. Zmieniły się nie tylko narzędzia, lecz także same protokoły postępowania. Ząb wyleczyć można już podczas jednej wizyty, omijając tym samym jego zatruwanie. W leczeniu kanałowym bardzo istotne jest dokładne oczyszczanie mechaniczno-chemiczne, czyli manualne oczyszczanie kanałów i ich płukanie z użyciem odpowiednich preparatów. To, co wyróżnia leczenie w naRobert Białach

| LISTOPAD 2026 Z SUKCESEM | 21 szym centrum, to dodatkowo użycie lasera do dezynfekcji, co zapewnia największą skuteczność leczenia. Wykorzystanie koferdamu, mikroskopu i tomografii komputerowej jest naszym standardem. Z jakimi oczekiwaniami przychodzą dziś pacjenci? Chcą przede wszystkim wyleczyć zęby czy coraz częściej marzą o pięknym, białym uśmiechu? DS: Myślę, że możemy wyróżnić dwie grupy pacjentów. Jednym zależy przede wszystkim na zdrowiu zębów, inni chcą zadbać zarówno o zdrowie, jak i o estetykę uśmiechu. Niezależnie od tego, z jaką potrzebą ktoś do nas przychodzi, naszą rolą jest uważnie wysłuchać, zrozumieć oczekiwania pacjenta i znaleźć rozwiązanie, które będzie odpowiadało jego potrzebom, a jednocześnie zadba o zdrowie jamy ustnej. Często pacjenci na początku nawet nie zdają sobie sprawy, jak bardzo to leczenie odmieni ich codzienność. Wielokrotnie jesteśmy świadkami niesamowitych metamorfoz. Harmonijny, zdrowy i piękny uśmiech to nie tylko kwestia wyglądu. To ogromny komfort, a często także większa swoboda i pewność siebie w życiu prywatnym czy zawodowym. Kiedy widzimy pacjenta, który po zakończonym leczeniu szeroko i bez skrępowania się uśmiecha, pozbywa się latami towarzyszących mu kompleksów albo znów bez bólu cieszy się ulubionym jedzeniem, to jest to dla nas największa nagroda. Świadomość, że nasza praca realnie, pozytywnie zmienia czyjeś życie, jest absolutnie nieocenionym źródłem satysfakcji. Co ciekawe, estetyka i zdrowie najczęściej idą ze sobą w parze. Weźmy na przykład pacjentów z bruksizmem, czyli nawykowym zaciskaniem i zgrzytaniem zębami. W wyniku nadmiernego ścierania zęby stają się krótsze i osłabione, a ich dalsze uszkodzenia mogą prowadzić do poważniejszych problemów. W takich przypadkach możemy odbudować utracone tkanki, przywracając zębom prawidłowy kształt i funkcję. Dzięki temu poprawiamy wygląd uśmiechu, a jednocześnie pomagamy chronić zęby przed dalszymi uszkodzeniami. Czy takie odbudowy można dziś przeprowadzać bez konieczności zakładania koron, które wymagają oszlifowania zęba? DS: W wielu przypadkach tak. Współczesna stomatologia oferuje bardziej oszczędzające tkanki rozwiązania, takie jak licówki, inlaye, onlaye czy overlaye. Dobór metody zależy oczywiście od stanu zęba i zakresu jego uszkodzenia. Wykonujemy zarówno bonding, jak i licówki, które pozwalają poprawić wygląd zębów przy stosunkowo niewielkiej ingerencji w ich tkanki. Niektóre mają grubość zaledwie około 0,2 milimetra. Z kolei onlaye można porównać do bardzo precyzyjnie dopasowanej odbudowy, która zastępuje utracone tkanki. Zamiast szlifować cały ząb dookoła, jak bywa to konieczne przy koronie, uzupełniamy przede wszystkim te miejsca, które zostały uszkodzone. To ogromna zmiana w podejściu do leczenia. Zależy nam na tym, żeby jak najdłużej zachować naturalne tkanki zęba i nie ingerować w nie bardziej, niż jest to konieczne. Do wykonywania tych prac korzystamy z własnego laboratorium oraz współpracujemy z włoskim technikiem – jednym z najlepszych na świecie – Giuseppe Romeo. Włoski design licówek zapewnia piękny i bardzo naturalny uśmiech naszym pacjentom. A zdarzają się pacjenci, u których jedynym rozwiązaniem jest usunięcie zębów? PS: Tak, niestety zdarzają się nawet takie sytuacje, w których trzeba usunąć wszystkie zęby. Są to często osoby, które przez wiele lat unikały dentysty. Powody bywają różne: silny lęk przed leczeniem, ograniczenia finansowe, wcześniejsze trudne doświadczenia albo przekonanie, że nie da się już niczego zmienić. Niektórzy przez długi czas nie zdają sobie sprawy z powagi problemu. Odkładają wizytę, aż w pewnym momencie zęby zaczynają się mocno ruszać, pojawia się ból albo stan jamy ustnej staje się na tyle poważny, że nie można już uratować wszystkich zębów. Dorota Stankowska

| LISTOPAD 2026 22 | Z SUKCESEM Jeśli zęby są już w tak złym stanie, że trzeba je usunąć, co można zaproponować pacjentowi? Czy implantologia całkowicie wyparła tradycyjne protezy? PS: Zawsze dobieramy rozwiązania i metody leczenia do konkretnego pacjenta. Dla części osób najlepszym wyborem będą implanty, dla innych – proteza tradycyjna lub proteza oparta na implantach. Wszystko zależy od indywidualnej sytuacji, stanu zdrowia, możliwości utrzymania higieny, a także oczekiwań i potrzeb pacjenta. Jak u Państwa wygląda początek leczenia? DS: Pierwszym krokiem jest u nas konsultacja „Świadomy Pacjent”. Trwa około dwóch godzin i pozwala nam dokładnie poznać potrzeby pacjenta, a jemu zrozumieć stan własnego zdrowia i możliwe kierunki leczenia. Zaczynamy od rozmowy. Chcemy wiedzieć, z czym pacjent przychodzi, co chce zmienić i na czym najbardziej mu zależy. Czasem najważniejszy jest dla niego piękny uśmiech, ale podczas badania okazuje się, że najpierw trzeba wyleczyć zęby, a dopiero później można myśleć o poprawie estetyki. Następnie wykonujemy dokumentację fotograficzną – zdjęcia twarzy, uśmiechu i zębów. Dzięki temu pacjent może zobaczyć to, co my dostrzegamy podczas badania. Wykonujemy również zdjęcie panoramiczne, które pokazuje nie tylko zęby, lecz także ich korzenie i struktury kostne. Jeśli zauważymy coś, co wymaga dokładniejszej oceny, robimy dodatkowe zdjęcia. Kolejnym etapem jest szczegółowe badanie w gabinecie. Oglądamy zęby pod mikroskopem, sprawdzamy stawy skroniowo-żuchwowe i mięśnie odpowiedzialne za ruchy żuchwy. To ważne, ponieważ problemy z ich funkcjonowaniem mogą prowadzić między innymi do ścierania zębów. Po zebraniu wszystkich informacji wracamy do rozmowy z pacjentem. Omawiamy wyniki badań, wyjaśniamy, co wymaga leczenia, i przedstawiamy możliwe rozwiązania. Zawsze zaczynamy od problemu, z którym do nas przyszedł, ale zwracamy też uwagę na czynniki, które mogą zagrażać jego zębom w przyszłości. To teraz temat, który budzi wiele emocji, czyli zęby mądrości. Ósemki usuwać czy zostawiać? PS: Nie ma jednej odpowiedzi dla wszystkich, a decyzję należy podejmować indywidualnie. Ósemki często nie mają wystarczająco dużo miejsca, żeby prawidłowo się wyrżnąć. Zdarza się, że pozostają częściowo ukryte pod dziąsłem albo rosną pod nieprawidłowym kątem. Wówczas mogą utrudniać higienę i sprzyjać rozwojowi próchnicy na sąsiednich siódemkach. W niektórych przypadkach dochodzi również do stanów zapalnych tkanek wokół ósemki czy powstawania kieszeni przyzębnych, które mogą prowadzić do utraty kości. Dlatego ważna jest regularna kontrola i ocena położenia ósemek. Jeżeli istnieją wskazania do ich usunięcia, warto zaplanować zabieg w odpowiednim momencie. U młodszych pacjentów, gdy korzenie nie są jeszcze w pełni ukształtowane, ekstrakcja bywa technicznie łatwiejsza. RB: Z perspektywy ortodontycznej istotne jest również to, jak ósemki wpływają na warunki zgryzowe. Zdarza się, że ich nieprawidłowe położenie utrudnia prawidłowe funkcjonowanie zgryzu. Wtedy trzeba ocenić, czy mogą mieć związek z przeciążeniami i innymi dolegliwościami, takimi jak ścieranie zębów czy ich przemieszczanie się. Dlaczego tak ważne jest, aby nie przegapić momentu, w którym dziecko powinno rozpocząć leczenie ortodontyczne? RB: W okresie wzrostu dziecka możemy wpływać na rozwój szczęki i żuchwy, tworząc odpowiednie warunki dla prawidłowego ustawienia zębów i harmonijnych proporcji twarzy. Jeśli przegapimy ten moment, leczenie może być znacznie trudniejsze, a w niektórych przypadkach konieczna może okazać się nawet operacja ortognatyczna. Dlatego tak ważna jest wczesna diagnoza i odpowiednio dobrane leczenie, np. aparatami zdejmowanymi, które wspomagają rozwój szczęki i żuchwy. Kluczowa jest jednak systematyczność ich noszenia, często nie tylko w nocy, ale również w ciągu dnia. Z mojego doświadczenia wynika, że przy regularnym stosowaniu dziecko potrafi przyzwyczaić się do aparatu już w ciągu dwóch-trzech dni, co daje oczekiwane efekty leczenia. Przemysław Stankowski

| LISTOPAD 2026 Z SUKCESEM | 23 Ostatnie pytanie – prowadzą Państwo działalność szkoleniową i dzielą się wiedzą z innymi lekarzami. Nie pojawia się obawa, że w ten sposób kształcą Państwo sobie konkurencję? DS: Przyświeca nam przede wszystkim misja pomagania pacjentom. Ucząc innych, możemy zwielokrotnić efekty naszej pracy. Nie jesteśmy w stanie osobiście pomóc każdemu pacjentowi, ale możemy przekazywać wiedzę i doświadczenie kolejnym lekarzom, zarówno z naszego zespołu, jak i spoza niego, bo szkolimy dentystów z Polski, Europy i USA. Dzięki temu oni również rozwijają swoje kompetencje i skuteczniej pomagają innym. Daje nam to ogromną satysfakcję. Możemy nie tylko leczyć własnymi rękami, ale także wpływać na jakość leczenia poprzez edukację i wspieranie rozwoju innych specjalistów. Pełnię również funkcję wiceprezydenta Polskiej Akademii Stomatologii Estetycznej, organizacji, która szerzy wiedzę najwyższej światowej jakości zarówno wśród młodych, jak i doświadczonych dentystów. To dla nas ważny wymiar naszej pracy. Równie istotny jak to, że przez te dwadzieścia lat zbudowaliśmy silną markę i interdyscyplinarny zespół ekspertów, których łączy pasja do tego, co robią, chęć ciągłego rozwoju i misja: Leczymy tak, jak sami chcielibyśmy być leczeni. Każdy z nas może mieć inny powód do tego, by chcieć zadbać o swój uśmiech. Naszą rolą jest to, by indywidualnie się nad tym pochylić. Robimy to już od dwudziestu lat, z przywiązaniem do najwyższych standardów i pasją, której na pewno nie zabraknie nam też w przyszłości. z Dzieci często zaczynają zwracać uwagę na wygląd zębów dopiero w wieku nastoletnim. Wtedy krzywy zgryz może stać się źródłem kompleksów. RB: To prawda. W okresie dorastania wygląd zaczyna odgrywać coraz większą rolę. Zdarza się, że krzywe zęby stają się powodem kompleksów. Jeżeli zadbamy o prawidłowy rozwój zgryzu odpowiednio wcześnie, możemy pomóc dziecku wejść w ten ważny etap życia z większym komfortem i pewnością siebie. Dlatego zachęcam rodziców, aby nie czekali, aż wada stanie się widoczna albo zacznie przeszkadzać dziecku. Warto konsultować się z ortodontą już od wieku przedszkolnego i sprawdzać, czy rozwój uzębienia przebiega prawidłowo. Czy leczenie ortodontyczne również można rozpocząć w dojrzałym wieku? RB: Nie ma górnej granicy wieku. Kość przebudowuje się przez całe życie, dlatego leczenie ortodontyczne może być prowadzone również u osób starszych. Dodatkowo warto wspomnieć, że dziś w ramach nowoczesnej ortodoncji dysponujemy różnymi metodami – w tym bardzo popularnymi zwłaszcza u dorosłych dyskretnymi, przezroczystymi nakładkami (tzw. alignerami). Oczywiście zawsze trzeba wcześniej ocenić stan zębów, przyzębia i ogólną sytuację pacjenta. U dorosłych zęby mogą przesuwać się nieco wolniej niż u nastolatków. Czas leczenia zależy przede wszystkim od rodzaju i stopnia zaawansowania wady. W przypadku bardziej skomplikowanych problemów ortodontycznych może to być około dwóch lat. Zdarzają się jednak osoby, które potrzebują jedynie niewielkiej korekty ustawienia zębów. W takich przypadkach leczenie może potrwać zaledwie kilka miesięcy. Więcej o centrum stomatologii Stankowscy & Białach: WWW.STANKOWSCYBIALACH.PL

| LISTOPAD 2026 24 | WARTE POZNANIA Podobno wszystko, co dobre, szybko się kończy – i tak na ostatniej prostej jest realizowany w 2026 roku w gminie Czerwonak projekt „Piastowsko-cysterskim śladem – historyczna podróż przez Owińska”. Natomiast nie jest to powód do smutku, gdyż podczas tej „podróży” podjętych zostało wiele działań, których efekty będą cieszyć oko jeszcze długo, przypominając o tym wyjątkowym projekcie, zrealizowanym przy wsparciu funduszy europejskich. TEKST: JUSTYNA KONIŃSKA HISTORYCZNA PODRÓŻ PRZEZ OWIŃSKA DOBIEGA KOŃCA Celem przyświecającym realizacji projektu było upowszechnienie wiedzy o piastowskiej i cysterskiej historii Owińsk przez organizację wydarzeń o charakterze edukacyjnym, a także rozwój infrastruktury. Punktem nadrzędnym była rewitalizacja lodowni, w której w XIX wieku przechowywano żywność, wraz z wybudowaniem do niej ścieżki. Ale to, co najważniejsze, to otwarcie lodowni dla zwiedzających – wielu mieszkańców gminy Czerwonak od dziecka zastanawiało się, jak wygląda wewnątrz i dlaczego powstała. Projekt umożliwił im zajrzenie do środka – odrestaurowany obiekt stał się celem wycieczek organizowanych w ramach przyznanego dofinansowania i aktualnie można w nim obejrzeć wystawę fotografii autorstwa Małgorzaty Kubskiej ze spektaklu „Mniszka”, a także specjalnie uszyty habit cysterski, nawiązujący do tych historycznych. Kolejną zrealizowaną inwestycją były grafiki w oknach pałacu w Owińskach, które powstały z myślą o upamiętPiknik w Owińskach fot. M. Kubska Okna pałacu fot. M. Kubska Piknik w Owińskach fot. M. Kubska Zespół pocysterski w Owińskach fot. M. Deckert | MATERIAŁ PROMOCYJNY

| LISTOPAD 2026 WARTE POZNANIA | 25 nieniu bogatej historii budynku. Postacie przedstawiono w starannie skomponowanych scenach rozgrywających się we wnętrzach pałacu, ukazujących zarówno życie codzienne, jak i ważne wydarzenia z jego dziejów. Inspirację dla całego cyklu stanowiło malarstwo rodzajowe z okresu największej świetności pałacu – pierwszej połowy XIX wieku. Grafiki w oknach i otwarcie lodowni dla zwiedzających miały swoją premierę podczas pikniku przed pałacem w Owińskach, który odbył się 13 września br. Wydarzenie łączyło opowieści o przeszłości, lokalne tradycje i muzykę z sąsiedzką atmosferą, a także było okazją do poznania historii rodziny von Treskowów – inicjatorów budowy pałacu. Na pikniku nie zabrakło opowieści cysterskich oraz „Potaszek” – pieprznych ciasteczek z Owińsk, wypiekanych z mąki orkiszowej z dodatkiem potażu, którego pozyskiwaniem trudniły się niegdyś tutejsze gospodarne zakonnice. Imprezę uświetniły liczne warsztaty i spotkania z lokalnymi twórcami. Na scenie wystąpił zespół Dziwoludy, a pod sceną odbyły się warsztaty tańca tradycyjnego. Wieczór zakończył występ Zespołu Muzyki Dawnej Huskarl, który zaprezentował instrumenty średniowieczne i renesansowe, a jego repertuar doskonale współgrał z historycznym charakterem wydarzenia. Piknik był metą dla biorących udział w rajdzie rowerowym, którego trasa biegła po szlaku wyznaczonym w ramach dofinansowanego projektu, obejmującym największe atrakcje turystyczne gminy Czerwonak: kładkę pieszo-rowerową, zabudowania pocysterskie i Czerwonackie Mazury w Owińskach (zbiorniki pożwirowe z labiryntem, plażą AKWEN Tropicaną i głazem wyznaczającym przebieg 17. południka), a także uroczysko „Maruszka” (ważny punkt na trasie Szlaku Legend Puszczy Zielonki), głaz „Pożarzysko” oraz Ośrodek Edukacji Przyrodniczo-Leśnej „Dziewicza Góra” wraz z wieżą górującą nad lasami Puszczy Zielonki. Przedsięwzięcia realizowane w ramach projektu „Piastowsko-cysterskim śladem – historyczna podróż przez Owińska” to jednak nie tylko inwestycje, ale też działania edukacyjne. Organizowane są spacery historyczne, podczas których uczestnicy poznają dzieje cysterek i lokalne historie, a także warsztaty tematyczne – zielarskie, ceramiczne, kulinarne – pozwalające dowiedzieć się więcej o historii regionu, a także jej doświadczyć. W poznawaniu historii gminy pomagają artykuły historyczne publikowane co miesiąc w gminnym biuletynie „I wiesz więcej”, a także książka „Opowiemy wam historię, czyli Gmina Czerwonak w 58 artykułach”, która miała swoją premierę w październiku. Gmina Czerwonak zaprasza do odkrywania jej wyjątkowych skarbów – o walorach turystycznych można dowiedzieć się więcej ze strony internetowej gminy, a o projekcie „Piastowsko-cysterskim śladem – historyczna podróż przez Owińska” – ze strony mu poświęconej. z LODOWNIA – DUŻA EKOLOGICZNA LODÓWKA Z KOŃCA XIX WIEKU Budowla zlokalizowana nieopodal kościoła św. Mikołaja w Owińskach, mająca kształt pagórka, która pod koniec XIX wieku służyła jako skład lodu i chłodnia. Magazynowane we wnętrzu bloki lodu, wcześniej skuwane i wycinane z okolicznych stawów i rzeki Warty, przechowywane były w rotundzie. Aby zmagazynowany lód dłużej przetrwał, bloki lodu polewano wrzątkiem albo posypywano solą. Topiła się wówczas zewnętrzna warstwa, po czym natychmiast zamarzała na panującym mrozie, tworząc zbitą i odporną na topnienie bryłę. Lód przykrywano warstwami naturalnych materiałów izolacyjnych (np. słomą, trocinami lub mchem), które zatrzymywały chłód i łatwo odprowadzały wilgoć. Tak zabezpieczony mógł przetrwać wiele miesięcy, nawet do następnej zimy. Po obu stronach rotundy znajdują się wąskie szczeliny, którymi chłód przenikał do dwóch komór służących do przechowywania żywności, napojów i medykamentów. Projekt „Piastowsko-cysterskim śladem – historyczna podróż przez Owińska” jest dofinansowany z funduszy unijnych w ramach programu Fundusze Europejskie dla Wielkopolski 2021−2027. Lodownia fot. M. Kubska

RkJQdWJsaXNoZXIy NzIxMjcz